วาเลนไทน์! มาลดปัญหาเอดส์

วาเลนไทน์! มาลดปัญหาเอดส์

ผศ.นพ.ถนอมศักดิ์ อเนกธนานนท์
ภาควิชาเวชศาสตร์ป้องกันและสังคม

ใกล้วันวาเลนไทน์แล้ว โรคเอดส์ยังครองสถิติสูงสุดในบรรดาโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ และนับวันจะยิ่งเพิ่มมากขึ้น โดยเฉพาะในหมู่วัยรุ่น กลุ่มชายรักชาย ที่น่าวิตก คือ ผู้ติดเชื้อรายใหม่ส่วนใหญ่พบในกลุ่มที่มีอายุน้อยกว่าผู้ติดเชื้อในอดีต ที่สำคัญ ถ้ามีคนใกล้ตัวเป็นโรคเอดส์จะช่วยอย่างไรดี

สำหรับผู้ที่สงสัยว่าอาจจะติดเชื้อ HIV ในระยะที่เริ่มมีอาการบ้างแล้ว จะพบฝ้าขาวที่ลิ้น กระพุ้งแก้ม และเพดานปาก เนื่องจากเป็นเชื้อราในปาก หรือมีน้ำหนักลดผิดปกติ ท้องเสียเรื้อรัง ไข้ไม่ทราบสาเหตุ ต่อมน้ำเหลืองโต มีตุ่มคันจำนวนมากคล้ายกับตุ่มที่เกิดจากการเกาหลังถูกยุงกัดที่บริเวณแขนขา ถ้ามีอาการเหล่านี้ควรมาปรึกษาแพทย์ การที่จะรู้ว่า ติดเชื้อ HIV หรือไม่นั้น ต้องมีการตรวจเลือด ซึ่งผู้ที่มาพบแพทย์ควรได้รับการให้คำแนะนำถึงผลดีและผลเสียของการตรวจรวมทั้งผลที่จะเกิดขึ้นจากการตรวจ โดยทั่วไปถ้าตรวจพบว่าผู้นั้นติดเชื้อ HIV จากผลการตรวจเลือดแล้ว แพทย์จะให้ตรวจเม็ดเลือดขาวที่เรียกว่า CD4 ดูว่า ภูมิต้านทานของร่างกายอยู่ในระดับใด เพื่อจะได้วางแผนการรักษาที่ถูกต้อง เหมาะสมต่อไป

• ระดับภูมิต้านทานยังดีอยู่ หมายถึง มีเม็ดเลือดขาว CD4 มากกว่า 350 เซลล์ต่อ ลบ.มม.แพทย์จะแนะนำให้ผู้ติดเชื้อปฏิบัติตัวตามปกติ หลีกเลี่ยงการรับเชื้อเพิ่ม เช่น ไปมีเพศสัมพันธ์โดยไม่ใส่ถุงยาง หรือใช้เข็มฉีดยาเสพติดร่วมกับผู้อื่น ส่วนเรื่องอาหารและน้ำดื่มจะต้องสะอาด ไม่ควรรับประทานอาหารที่สุกๆ ดิบๆ เช่น ไข่ดาวไม่สุก หรือตอกไข่ใส่โจ๊ก หรือเครื่องดื่มบางชนิด ถ้าจะรับประทานผักสดผลไม้ ควรล้างให้สะอาด ผลไม้ควรปอกเปลือกทุกครั้ง

• ระดับภูมิต้านทานต่ำ หมายถึงมีเม็ดเลือดขาว CD4 เหลือน้อยกว่า 350 เซลล์ต่อ ลบ.มม.
แพทย์จะแนะนำผู้ป่วยก่อนตัดสินใจให้ยาต้านไวรัส HIV (เดิมพิจารณาเริ่มยาต้าน HIV เมื่อเม็ดเลือดขาว CD4 ต่ำกว่า 200 เซลล์/ลบ.มม.) ถ้าผู้ติดเชื้อเกิดโรคติดเชื้อฉวยโอกาส หรือมีระดับเม็ดเลือดขาว CD4 ต่ำกว่า 200 เซลล์ต่อ ลบ.มม.จะถือว่าผู้ติดเชื้อนั้นเข้าสู่ระยะที่เป็นโรคเอดส์แล้ว

ในปัจจุบันมียาต้านไวรัสที่มีประสิทธิภาพดี ราคาถูก สามารถรับการรักษาด้วยยาต้านไวรัสได้ตามสิทธิประกันสุขภาพถ้วนหน้า หรือสิทธิประกันสังคม ถ้าเม็ดเลือดขาว CD4 ต่ำกว่า 200 เซลล์ต่อ ลบ.มม.แพทย์จะให้ยาป้องกันการติดเชื้อจากโรคฉวยโอกาสด้วย เช่น โรคปอดอักเสบจากเชื้อ Pneumocystis (PCP) ซึ่งเป็นโรคติดเชื้อฉวยโอกาสที่พบมากในผู้ป่วยเอดส์เป็นอันดับ 2 รองจากวัณโรค

ปัญหาที่พบบ่อยหลังจากผู้ป่วยรับประทานยาต้านไวรัสไปสักระยะหนึ่ง คือ ผู้ป่วยบางรายอาจจะหยุดยาเอง เนื่องจากเห็นว่าอาการดีขึ้น หรือผู้ป่วยย้ายที่อยู่ ซึ่งผลเสียของการหยุดยาอาจทำให้เชื้อที่อยู่ในตัวเกิดดื้อยา เมื่อกลับไปรับประทานยาเดิมอาจไม่ได้ผล ทำให้การรักษาต่อไปยุ่งยากซับซ้อนขึ้น อีกทั้งยากลุ่มอื่นๆ ที่จะใช้ต่อไป นอกจากมีผลข้างเคียงมากขึ้นแล้ว ราคายายังแพงกว่าเดิม แต่ประสิทธิภาพการรักษาอาจลดลง ปัจจุบันประมาณว่าผู้ป่วยเกือบหนึ่งแสนคน ที่เกิดเชื้อดื้อยาขึ้นหลังได้รับการรักษาด้วยยาต้านไวรัสแล้ว อีกปัญหาหนึ่งที่พบบ่อย คือ ผู้ป่วยรับประทานสมุนไพรบางอย่าง หรือยาที่ไม่รู้สรรพคุณ ซึ่งอาจทำให้เกิดตับอักเสบ หรือทำปฏิกิริยากับยาต้านไวรัสได้

แม้ว่าโรคเอดส์จะยังไม่สามารถรักษาหายขาดได้ก็จริง หากแต่การรักษาจะช่วยให้ผู้ป่วยมีคุณภาพชีวิตที่ดี รวมทั้งด้านการป้องกันภาวะแทรกซ้อน การติดเชื้อซ้ำเติม ตลอดจนป้องกันการแพร่เชื้อไปยังบุคคลอื่นอีก ดังนั้น ผู้ป่วยจึงต้องรับประทานยาอย่างสม่ำเสมอตลอดชีวิต

สำหรับผู้ติดเชื้อ HIV ไม่ว่าจะเป็นการติดเชื้อจากชายสู่ชาย หรือ ชายสู่หญิง หรือหญิงสู่ชาย สิ่งสำคัญคือ การป้องกันอย่าไปรับเชื้อใหม่เพิ่มมาอีก ไม่ควรมีคู่นอนหลายคน งดการมีเพศสัมพันธ์ ถ้าจะมีเพศสัมพันธ์ รวมถึงการมีเพศสัมพันธ์ทางปากด้วย (oral sex) ด้วย ให้ใช้ถุงยางอนามัยเสมอ เพราะอาจจะมีโอกาสติดเชื้ออื่นๆ เพิ่มขึ้นจากเพศสัมพันธ์ได้ และถ้าได้รับเชื้อ HIV ที่ดื้อยามา อาจทำให้เกิดปัญหาในการรักษาเชื้อเอชไอวีดื้อยาได้

หลายท่านอาจคิดว่าเป็นโรคเอดส์แล้วต้องตายอย่างรวดเร็วทุกราย ที่จริงแล้วถ้าผู้ป่วยดูแลตัวเองดีๆ รับประทานยาตรงเวลา และครบถ้วน จะสามารถมีชีวิตอยู่ได้นานใกล้เคียงกับผู้ที่ไม่ติดเชื้อ นอกจากนี้ ควรรับประทานอาหารให้ครบ 5 หมู่ ออกกำลังกาย พักผ่อนให้เพียงพอ เลิกสิ่งเสพติดและของมึนเมาทุกชนิด เช่น สุรา บุหรี่ และลดความวิตกกังวล เป็นต้น

———————————————————————–

กิจกรรมดีๆ จากศิริราช

• ภาควิชาจิตเวชศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล ม.มหิดล ร่วมกับ ศูนย์ปฏิบัติการสื่อ
ปลอดภัยและสร้างสรรค์แห่งชาติ ก.วัฒนธรรม เชิญชวนเยาวชนอายุไม่เกิน 25 ปี ร่วมประกวดออกแบบ สัญลักษณ์ประจำเว็บไซต์ healthygamer.net ภายใต้คอนเซ็ปต์ “เกมสมดุล…ชีวิตสมดุล” ชิงรางวัลทุนการศึกษา 10,000 บาท และประกาศนียบัตร ดูรายละเอียด/ส่งผลงานได้จนถึงวันที่ 15 ก.พ.นี้ ที่เว็บไซต์ดังกล่าว สอบถาม โทร.0 2419 4275 (ในวันเวลาราชการ)

• ภาควิชาศัลยศาสตร์ออรโธปิดิคส์ฯ คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล ม.มหิดล ขอเชิญเข้าร่วมประชุมวิชาการ Siriraj Basic Hip & Knee course 2012 เรื่อง “Prerequisite knowledge for primary TKA”ณ ตึกสยามินทร์ ชั้น 7 สมัคร/สอบถาม โทร.0 2419 7968-9 ต่อ 139

ที่มา: ASTVผู้จัดการออนไลน์ 8 กุมภาพันธ์ 2555

Advertisements

2 thoughts on “วาเลนไทน์! มาลดปัญหาเอดส์

  1. Pingback: ตรวจเพื่อก้าวต่อ | ⊹⊱✿ What Ankylosing Spondylitis can't do ✿⊰⊹

  2. Pingback: ตรวจเอซไอวีรู้ผลใน 1 ชม. | ⊹⊱✿ What Ankylosing Spondylitis can't do ✿⊰⊹

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s