ถูกแดดกันโรคข้ออักเสบ อาบมากไปเข้าใกล้มะเร็ง

thairath130211_001แพทย์ผู้เชี่ยวชาญแนะนำว่า คนเราควรหาถิ่นฐานที่อยู่ในที่ซึ่งมีแสงแดดส่อง เพราะมันจะช่วยป้องกันไม่ให้เป็นโรคข้ออักเสบง่าย ๆ

วารสารการแพทย์ “โรคข้ออักเสบแห่งอังกฤษ” แจ้งว่า นักวิจัยของโรงเรียนสาธารณสุขฮาร์วาร์ด ได้ศึกษากับผู้หญิงไม่ต่ำกว่า 2 แสนคน เพื่อหาความเกี่ยวพันของแสงแดดกับโรคข้ออักเสบ เพราะเชื่อว่าวิตามินดีในแสงแดดอาจจะให้คุณ ช่วยปกป้องร่างกายได้ แต่บอกไว้ก่อนว่า ไม่ควรจะไปตากแดดหัวแดงตลอดทั้งวัน เพราะอาจจะล่อแหลมกับการเป็นมะเร็งผิวหนังได้

โรคข้ออักเสบ มักจะเป็นกันมากในหมู่สตรี เกิดจากระบบภูมิคุ้มโรคของตัวเองกลับหันไปทำร้ายข้อต่อ ทำให้เกิดอาการเจ็บปวดอย่างรุนแรง.

ที่มา :ไทยรัฐ 11 กุมภาพันธ์ 2556

.

Related Article:

.

Women regularly exposed to sunlight reduced their risk of developing rheumatoid arthritis by a fifth

Women regularly exposed to sunlight reduced their risk of developing rheumatoid arthritis by a fifth

Soaking up the sun can reduce the risk of rheumatoid arthritis

  • Women regularly exposed to sunlight reduced their risk of developing the condition by a fifth
  • But using sun creams or covering up to avoid the sun could lessen the protective effects

 

By DAILY MAIL REPORTER

PUBLISHED: 00:57 GMT, 5 February 2013

Soaking up the sun may reduce a woman’s risk of rheumatoid arthritis.

New research has shown that those regularly exposed to sunlight reduced their risk of developing the condition by a fifth.

But using sun creams or covering up to avoid the sun could lessen the protective effects.

And in younger women who have heeded the calls to protect themselves from the harmful effects of the sun, the effect of UVB exposure was less evident.

Rheumatoid arthritis is an autoimmune disease that causes inflammation in joints and the main symptoms are joint pain and swelling. The condition is the second most common form of arthritis in the UK.

 

There are an estimated 300,000 sufferers in the UK with women three times more likely to suffer from the disease than men.

The long term study looked at participants in two phases of the US Nurses’ Health Study, the first of which has tracked the health of more than 120,000 nurses since 1976, when they were aged between 30 and 55, until 2008.

The second phase tracked the health of a further 115,500 nurses since 1989, when they were aged between 25 and 42, until 2009.

Rather than simply relying on geography to quantify likely levels of UVB exposure, the researchers used a more sensitive assessment, known as UV-B flux, which is a composite measure of UVB radiation, based on latitude, altitude, and cloud cover.

Exposure was then estimated according to where they lived in the US and ranged from an annual average of 93 in Alaska and Oregon to 196 in Hawaii and Arizona where they get the most sunshine.

Likely estimates of UV exposure at birth and by the age of 15 were also included.

Over the period, 1,314 women developed rheumatoid arthritis.

Among nurses in the first phase, higher cumulative exposure to UVB was associated with a reduced risk of developing the disease.

Those with the highest levels of exposure were a fifth less likely to develop rheumatoid arthritis than those with the least.

This confirms the findings of other studies, showing a link between geography and the risk of rheumatoid arthritis as well as other autoimmune conditions, including type 1 diabetes, inflammatory bowel disease, and multiple sclerosis.

But no such association for UV-B exposure was found among women in the second phase because these women were younger than those in the first study, and so might have been more aware about the potential hazards of acquiring a tan.

The authors added: ‘Differences in sun protective behaviours, for example greater use of sun block in younger generations, may explain the disparate results’.

But they conclude: ‘Our study adds to the growing evidence that exposure to UV-B light is associated with decreased risk of rheumatoid arthritis. The mechanisms are not yet understood, but could be mediated by the cutaneous production of vitamin D and attenuated by use of sunscreen or sun avoidant behaviour.’

The findings are published online in the Annals of the Rheumatic Diseases.

SOURCE: dailymail.co.uk

Advertisements

การทำสมาธิสามารถบรรเทาอาการปวดที่เกี่ยวข้องจากความเครียดเช่นโรค IBS และโรคข้ออักเสบ

The study suggests gaining 'inner peace' can have a very real outward effect

The study suggests gaining ‘inner peace’ can have a very real outward effect

การทำสมาธิสามารถบรรเทาอาการปวดที่เกี่ยวข้องจากความเครียด เช่น โรคลำไส้แปรปรวน IBS และโรคข้ออักเสบ

Meditation can ease pain from stress-related conditions like IBS and arthritis

  • Mindfulness meditation involves ‘being present’ by focusing on the breath and bodily sensations
  • Study compared a group practising mindfulness with another using alternative relaxation methods
  • Only mindfulness reduced inflammation caused by an irritating cream

By CLAIRE BATES

PUBLISHED: 16:01 GMT, 17 January 2013

People who suffer from painful conditions such as rheumatoid arthritis could ease their symptoms using a form of meditation, say researchers.

They added that the treatment, known as mindfulness, could prove a cheaper alternative to prescription medicines.

Mindfulness meditation involves ‘being present’ by focusing on breathing patterns and bodily sensations. This reduces worrying about the past and future and has been shown to be effective at alleviating depression.

The latest study suggested its calming effect could help those with stress-related chronic inflammatory conditions – such as bowel disease and asthma.

It is also a convenient technique as people can do the meditation exercises while sitting down or walking, according to the authors from the University of Wisconsin.

It comes as family doctors in the UK are being told to slash prescriptions of painkillers and sleeping pills amid concerns that patients are becoming addicted.

New guidelines now urge doctors  to consider alternative treatments such as physiotherapy and counselling.

Study leader Melissa Rosenkranz, said some people don’t benefit from regular medicines with many suffering from negative side effects of drugs or failing to respond to standard treatment.

Ms Rosenkranz said: ‘Our study shows that there are specific ways mindfulness (meditation) can be beneficial and that there are specific people who may be more likely to benefit from this approach than other interventions.

‘The mindfulness-based approach to stress reduction may offer a lower-cost alternative or complement standard treatment and it can be practised easily by patients in their own homes, whenever they need.’

The study compared two different methods of reducing stress, one related to meditation and the other involving exercise and musical therapy.

The content of the program was meant to match aspects of the mindfulness instruction in some way. For example, physical exercise was meant to match walking meditation, without the mindfulness component.

‘In this setting, we could see if there were changes that we could detect that were specific to mindfulness,’ Rosenkranz said.

Cream containing heat from chilli peppers was used to inflame the skin of participants in both groups. Although both groups felt calmer after therapy, only mindfulness proved effective at reducing the inflammation.

Ms Rosenkranz added: ‘The study suggests that mindfulness techniques may be more effective in relieving inflammatory symptoms than other activities that promote well-being.

‘This is not a cure-all, but our study does show that – there are specific people who may be more likely to benefit from this approach than other interventions.’

Significant portions of the population do not benefit from available pharmaceutical treatment options. Some of these patients suffer from negative side effects of the drugs, or simply do not respond to the standard-of-care for treatment of the disorder.

More information about mindfulness can be found at http://www.bemindful.co.uk/

SOURCE: dailymail.co.uk

โรคข้ออักเสบรูมาตอยด์ โดย ศ.นพ.อุทิศ ดีสมโชค

โรคข้ออักเสบรูมาตอยด์ โดย ศ.นพ.อุทิศ ดีสมโชค

โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ สภากาชาดไทย

โรคข้ออักเสบรูมาตอยด์เป็นโรคข้ออักเสบเรื้อรังชนิดหนึ่ง เมื่อเป็นแล้วอาการมักดำเนินไปอย่างต่อเนื่อง ความรุนแรงของโรคมีความแตกต่างในผู้ป่วยแต่ละราย โรคนี้มักเกินในเพศหญิงที่มีอายุระหว่าง 20-50 ปี

โรคนี้มีสาเหตุจากอะไรบ้าง
ปัจจุบันยังไม่ทราบสาเหตุที่แท้จริงที่ทำให้เกิดโรค แต่กระบวนการโรคเกี่ยวข้องกับการตอบสนองของภูมิคุ้มกัน โรคข้ออักเสบรูมารตอยด์อาจเกิดหลังการติดเชื้อ ไวรัสหรือแบคทีเรียบางชนิด ซึ่งกระตุ้นภูมิคุ้มกันในร่างกายอย่างต่อเนื่อง ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงหน้าที่การทำงานของระบบภูมิคุ้มกัน โดยทำให้เกิดการอักเสบของเยื่อบุข้อและมีการหนาตัวขึ้นเรื่อยๆ จนเกิดการทำลายข้อและอาจมีอาการเกิดขึ้นกับอวัยวะระบบต่างๆ ของร่างกายได้

โรคนี้มีอาการแสดงได้หลายรูปแบบ การตรวจวินิจฉัยโรคจึงต้องอาศัยการตรวจทางร่างกายร่วมกับการตรวจเลือด การเอกซเรย์ การตรวจน้ำในข้อ เป็นต้น

โรคข้อรูมาตอยด์ทำให้ข้อบวมและปวด การรักษาด้วยยาแก้ปวดเพียงอย่างเดียวไม่เพียงพอที่จะยับยั้งการทำลายข้อ
อาการของโรคนี้เป็นอย่างไร

โรคนี้จะมีอาการรุนแรงมากในช่วง 1-2 ปีแรกของโรค และมีอาการแสดงได้หลายรูปแบบ ทำให้มีอาการแสดงทั้งทางข้อและอวัยวะระบบต่างๆ ของร่างกายได้ ดังนี้

1. อาการทางข้อ ได้แก่
1.1 ปวดและตึงตามข้อ แบบค่อยเป็นค่อยไปอย่างต่อเนื่อง โดยปวดตึงและขยับข้อลำบากหลังตื่นนอนในตอนเช้า อาจเป็นนานเกินหนึ่งชั่วโมงหรือเป็นทั้งวัน และอาการจะทุเลาลงหลังการเคลื่อนไหวข้อหรือแช่น้ำอุ่น
1.2 มี่ไข้ต่ำๆ อ่อนเพลีย เบื่ออาหาร น้ำหนักลด
1.3 มีการอักเสบของหลายข้อและเป็นทั้งสองข้าง ตำแหน่งข้ออักเสบที่พบบ่อยคือ ข้อนิ้วมือ ข้อมือ ข้อศอก ข้อไหล่ ข้อเท้า ข้อเข่า เป็นต้น
ระยะที่ข้ออักเสบ จะมีลักษณะบวมร้อน กดเจ็บและมีน้ำในข้อ มักพบที่ข้อศอก ข้อเท้าและข้อเข่า
ระยะเรื้อรัง จากการอักเสบอย่างต่อเนื่องทำให้เกิดการทำลายโครงสร้างภายในข้อ และมีการผิดรูปของข้อต่างๆได้ เช่น ข้อ คด ข้องอ ข้อบิดเบี้ยว เป็นต้น

2. อาการนอกข้อ ได้แก่
2.1 อาการทางผิวหนัง มีลักษณะเป็นตุ่มใต้ผิวหนังเรียกว่าปุ่มรูมาตอยด์ อาจมีปุ่มเดียวหรืออยู่เป็นกลุ่ม มักเป็นตำแหน่งที่มีการกด หรือเสียดสี เช่น ข้อศอก เป็นต้น
2.2 อาการในระบบอวัยวะต่างๆ เช่น ตาแห้ง ตาอักเสบ เยื่อหุ้มปอดอักเสบ เป็นต้น มักเกิดกับผู้ป่วยที่มีอาการรุนแรง โดยมีอาการอักเสบของข้อเป็นระยะเวลานาน และมักพบมีความพิการของข้อแล้ว

อาการของโรคมีการดำเนิน 3 แบบ ดังนี้

1. แบบโรครุนแรงต่อเนื่อง มีการอักเสบของข้อแบบค่อยเป็นค่อยไปทีละน้อยเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ อย่างต่อเนื่องนานหลายปี อาจมีการอักเสบกำเริบเป็นครั้งคราวจนเกิดความผิดรูปของข้อต่างๆ มักเป็นกับผู้ที่เป็นโรคนี้ตั้งแต่อายุน้อย

2. แบบกำเริบและสงบสลับกัน โดยมีจำนวนข้อที่อักเสบไม่กี่ข้อและมักไม่รุนแรงนานเกินหนึ่งปี โดยมีระยะสงบนานหลายปีจึงไม่พบการทำลายข้อ แต่ผู้ป่วยบางรายอาจมีการกำเริบของโรคบ่อยครั้ง มีจำนวนข้อที่อักเสบเพิ่มมากขึ้นและเป็นนานขึ้น โดยมีระยะสงบสั้นลง จนในที่สุดกลายเป็นข้ออักเสบเรื้อรังและมีการทำลายข้อในที่สุด

3. แบบโรคสงบนาน มีการอักเสบของข้อที่รุนแรงพร้อมไข้สูงอย่างเฉียบพลันนานประมาณ 6 เดือน ก็จะเข้าสู่ระยะสงบนานเป็นสิบปี

ยาที่เปลี่ยนแปลงภูมิต้านทานของร่างกาย สามารถลดหรือป้องกันการหงิกงอของข้อได้

การรักษาโรคนี้มีอะไรบ้าง

ปัจจุบันยังไม่มียาหรือวิธีการรักษาให้หายขาด การได้รับการรักษาต่อเนื่องตั้งแต่ระยะแรกของโรค 1-2 ปี จะทำให้ความรุนแรงของโรคลดลง สามารถควบคุมโรคได้ และข่วยลดการเกิดข้อพิการได้ วิธีการรักษามีดังนี้
1. การรักษาทางยา เพื่อลดอาการปวดและการอักเสบของข้อ ระยะแรกแพทย์อาจให้ยาขนาดสูง ผู้ป่วยควรสังเกตและเฝ้าระวังผลข้างเคียงของยา โดยเฉพาะในผู้สูงอายุและผู้มีโรคประจำตัว
2. การทำกายภาพบำบัด ควรหมั่นบริหารข้ออย่างต่อเนื่องจะช่วยลดอาการปวดและการอักเสบ เพื่อรักษาหน้าที่และสมรรถภาพของข้อไว้และป้องกันความพิการของข้อ
3. การรักษาทางศัลยกรรม ข้อที่มีความพิการผิดรูปหรือข้อที่ถูกทำลายอย่างมากและยังต้องการเคลื่อนไหวใช้งานอาจรักษาด้วยการผ่าตัด เช่น การตัดเนื้อเยื่อออก หรือเสริมแต่งข้อ การใช้ข้อเทียม เป็นต้น

ถ้าไม่รักษาจะมีผลเสียอย่างไรบ้าง

ผู้ที่ไม่รับการรักษาอาการปวดข้อจะทรมาน และอาจทำให้ข้อพิการผิดรูป เกิดความพิการเดินไม่ได้หรือมีภาวะ
แทรกซ้อนเกิดขึ้น เช่น อาจมีก้อนตามผิวหนังหรืออวัยวะต่างๆ การอักเสบของหลอดเลือด เป็นต้น

ควรปฏิบัติตัวอย่างไร

1. รับประทานให้ครบตามกำหนด เมื่อมีอาการหรือสิ่งผิดปกติเกิดขึ้น ควรรีบรายงานและปรึกษาแพทย์
2. ติดตามรับการตรวจอย่างสม่ำเสมอ เพื่อแพทย์จะได้พิจารณาและประเมินผลการรักษาได้ถูกต้อง
3. บริหารข้อตามคำแนะนำของแพทย์และประกอบภารกิจประจำวันตามปกติเท่าที่จะทำได้
4. ผู้ที่มีโรคประจำตัว เช่น โรคไต โรคหัวใจ โรคกระเพราะอาหาร เป็นต้น หรือระหว่างตั้งครรภ์ ควรแจ้งให้แพทย์ทราบเพื่อได้รับการรักษาที่เหมาะสม
5. ทำความเข้าใจในโรคที่เป็นอยู่และทำจิตใจให้สงบ ควรพักผ่อนทั้งร่างกายและจิตใจ
ที่มา: หน่วยสุขศึกษา ฝ่ายผู้ป่วยนอก โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ สภากาชาดไทย

ควานหามะเร็งต่อมน้ำเหลือง แค่เช็คสุขภาพไม่พอ

คนเรามี ‘ระบบน้ำเหลือง’ เป็นส่วนหนึ่งของภูมิคุ้มกันที่กระจายอยู่ทั่วร่างกาย อาจอยู่ในรูปของต่อมน้ำเหลือง มีลักษณะคล้ายเมล็ดถั่วหรือเนื้อเยื่อน้ำเหลือง ในนั้นจะมีเม็ดเลือดขาวชนิดลิมโฟไซด์ ทำหน้าที่ต่อสู้กับเชื้อโรค

เมื่อเอ่ยถึงระบบน้ำเหลืองแล้ว มุมสุขภาพ มีข้อมูลควรรู้เกี่ยวกับโรคร้ายที่อาจเกิดขึ้นกับระบบหรือต่อมน้ำเหลืองได้ อย่าง‘มะเร็งต่อมน้ำเหลือง’ ซึ่ง ศ.นพ.ธานินทร์ อินทรกำธรชัย หัวหน้าภาควิชาอายุรศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และ ประธานชมรมโรคมะเร็งต่อมน้ำเหลืองแห่งประเทศไทย เล่าถึงโรคดังกล่าวว่า

มะเร็งต่อมน้ำเหลือง มีต้นกำเนิดมาจากต่อมน้ำเหลือง หรือเนื้อเยื่อน้ำเหลือง ที่มีภาวะเจริญเติบโตมากเกินไปในระบบน้ำเหลือง แบ่งเป็น 2 ชนิดใหญ่ คือ ชนิดฮอดจ์กิน (Hodgkin lymphoma) แต่ละปีพบมีผู้ป่วย 62,000 คนทั่วโลก ส่วนอีกชนิดนอนฮอดจ์กิน (Non-Hodgkin lymphoma) พบได้มากกว่าชนิดแรกถึง 8 เท่า แถมนอนฮอดจ์กินยังมีแยกย่อยเป็นชนิดบีเซลล์ และทีเซลล์ โดยทีเซลล์ร้ายแรงและรักษายากกว่า แต่ในภาพรวมแล้ว ทุกปีจะมีคนทั่วโลกเสียชีวิตจากชนิดนอนฮอดจ์กินเกินกว่า 2.86 แสนราย

นอกจากนี้ มะเร็งต่อมน้ำเหลือง พบป่วยในเพศชายมากกว่าหญิงเล็กน้อย ตามสัดส่วน 1:1.5 ชาวเอเชียพบป่วยในอัตราส่วน 1-7 รายต่อประชากรแสนคน ยังถือว่าชุกน้อยกว่าทวีปอื่น หากดูเฉพาะในบ้านเรามักพบโรคเกิดกับผู้ที่มีอายุ 60 ปีขึ้นไป

โรคนี้ยังไม่ทราบสาเหตุที่แน่ชัด แต่ทางการแพทย์สามารถระบุกลุ่มเสี่ยงได้ อาทิ ผู้ที่ป่วยด้วยโรคภูมิคุ้มกันบกพร่อง เช่น โรคเอดส์ การปลูกถ่ายไขกระดูก โรคภูมิแพ้ตนเอง โรคข้ออักเสบรูมาตอยด์ โรคไทรอยด์อักเสบฮาชิโมโต้ หรือผู้ที่ต้องสัมผัสกับสารเคมีโดยตรง อาทิ เกษตรกร ช่างก่อสร้าง นักเคมี คนงานโรงงานฟอกหนัง โรงงานผลิตยาง โรงงานกระดาษ ช่างทาสี และวิสัญญีแพทย์ เป็นต้น

สิ่งที่น่ากลัวสำหรับโรคนี้ คือ ไม่สามารถตรวจพบได้จากการตรวจสุขภาพทั่วไป หรือแม้แต่การตรวจเลือด เว้นแต่จะมีอาการเผยออกมาแล้ว ทำให้การป้องกันทำได้ยาก แต่ก็สามารถสังเกตอาการได้จากการพบก้อนเนื้อที่บริเวณต่างๆ ของร่างกาย เช่น ที่คอ รักแร้หรือขาหนีบ ต่อมทอนซิลหรือต่อมน้ำเหลืองบวมโต และอาจมีอาการอื่นๆ ร่วมด้วย เช่น มีไข้ หนาวสั่น มีเหงื่อออกมากตอนกลางคืน เบื่ออาหาร และน้ำหนักลดอ่อนเพลียโดยไม่ทราบสาเหตุ มีอาการคันทั่วร่างกาย หรือมีอาการของความผิดปกติของการทำงานของอวัยวะใดอวัยวะหนึ่ง เช่น กรณีพบมะเร็งต่อมน้ำเหลืองในระบบประสาท อาจทำให้มีอาการปวดศีรษะ อาเจียน ความจำเสื่อม

อย่างไรก็ตาม ยังนับว่าเป็นโชคดีของผู้ป่วยโรคนี้ เพราะมะเร็งต่อมน้ำเหลืองสามารถรักษาให้หายขาดได้ถึงร้อยละ 50-60 ในส่วนของวิธีรักษามีทั้งยาเคมีบำบัด ซึ่งให้ผลดีที่สุด ทั้งยังมีการใช้แอนติบอดี้กรณีป่วยแบบนอนฮอดจ์กินชนิดบีเซลล์ มีการฉายรังสีรักษาหากพบก้อนขนาดใหญ่ ให้เคมีบำบัดแล้วไม่ดีเท่าที่ควร หรือเกิดในสมอง โพรงจมูก ช่องทรวงอก อัณฑะ และอีกวิธีคือเปลี่ยนถ่ายสเต็มเซลล์กรณีไม่ตอบสนองต่อยาเคมีบำบัด หรือกลับมาป่วยซ้ำ

ด้าน ผศ.นพ.อุดมศักดิ์ บุญวรเศรษฐ์ สาขาโลหิตวิทยา ภาควิชาอายุรศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เผยถึงผลการรักษาพบว่า จากสถิติที่ผ่านมาผู้ป่วยที่เข้ารับการรักษาด้วยยาเคมีบำบัดมีโอกาสหายขาดได้ถึงร้อยละ 50 หากได้รับการรักษาและดูแลสุขภาพอย่างถูกวิธี ไม่ว่าจะเป็นการทานอาหารที่มีประโยชน์ การออกกำลังกายที่พอเหมาะ การมาพบแพทย์อย่างสม่ำเสมอ และที่สำคัญการดูแลจิตใจให้เข็มแข็ง เพราะส่วนมากเมื่อผู้ป่วยทราบว่าเป็นโรคมะเร็งมักจะรู้สึกท้อแท้และซึมเศร้า และอาจทำให้อาการลุกลามมากยิ่งขึ้น ดังนั้น ญาติของผู้ป่วยจึงมีส่วนสำคัญที่จะช่วยสร้างกำลังใจให้ผู้ป่วยได้อีกทางหนึ่ง

ดังนั้น หากสงสัยว่าเข้าข่ายป่วยมะเร็งต่อมน้ำเหลือง ควรพบแพทย์เพื่อวินิจฉัยโดยการตัดต่อน้ำเหลืองหรือชิ้นเนื้อที่สงสัยไปตรวจทางพยาธิวิทยา ร่วมกับการตรวจเลือด ตรวจไขกระดูก และการตรวจทางรังสี เช่น เอ็กซเรย์ แบบซีทีสแกน และแบบเอ็มอาร์ไอ.

ทีมเดลินิวส์ออนไลน์
takecareDD@gmail.com

ที่มา: เดลินิวส์ 18 กันยายน 2555

เมื่อความปวดกลายเป็นส่วนหนึ่งของชีวิตคุณ

รศ. นพ.ประดิษฐ์ ประทีปะวณิช นายกสมาคมการศึกษาเรื่องความปวดแห่งประเทศไทย ให้คำนิยามของความปวดเรื้อรังเนื่องในงานสัมมนาสื่อมวลชนในหัวข้อเรื่อง “เมื่อความปวดเป็นส่วนหนึ่งของชีวิตคุณ” ซึ่งจัดขึ้นโดยสมาคมการศึกษาเรื่องความปวดแห่งประเทศไทย ร่วมกับ บริษัท ไฟเซอร์ (ประเทศไทย) จำกัด ว่า “ความปวดเรื้อรังคือ ความปวดที่เกิดขึ้นต่อเนื่องยาวนานมากกว่า 3 เดือนขึ้นไป และเป็นอาการที่เกิดขึ้นได้กับคนทุกเพศทุกวัย”

 

สาเหตุของอาการปวดเรื้อรังแบ่งออกได้เป็น 2 ประเภทใหญ่ ๆ คือ 

       1. ความปวดจากการอักเสบ (Inflammatory Pain) ซึ่งแบ่งออกเป็น

โรคข้ออักเสบชนิดข้อเสื่อม (Osteoarthritis หรือ OA) โรคข้ออักเสบชนิดข้อเสื่อมเป็นโรคข้อที่พบได้มากที่สุดซึ่งเกิดขึ้นเมื่อมีการแตกของกระดูกอ่อนบริเวณข้อ มักเกิดขึ้นกับข้อที่ต้องแบกรับ น้ำหนักตัว เช่น สะโพก เข่า และบริเวณหลังช่วงล่าง นอกจากนี้ยังมักเกิดกับข้อส่วนปลาย เช่น ข้อนิ้วก้อย ฐานนิ้วโป้ง และหัวแม่เท้า แม้โรคนี้จะมีความสัมพันธ์กับความชรา แต่ปัจจัยอื่น เช่น โรคอ้วน กรรมพันธุ์ การบาดเจ็บเนื่องจากการเล่นกีฬาและการบาดเจ็บอื่น ๆ ก็เป็นสาเหตุที่ทำให้เกิดโรคข้ออักเสบชนิดข้อเสื่อมได้เช่นกัน

สำหรับสัญญาณและอาการของโรคข้ออักเสบ ได้แก่ การปวดบริเวณข้ออย่างต่อเนื่อง การกดเจ็บหรืออาการเจ็บในขณะเคลื่อนไหวหรือทำกิจกรรมอื่น ๆ เช่น เดินขึ้น-ลงบันได และพิมพ์ดีด การอักเสบมักแสดงอาการแดง บวมช้ำ และเกร็ง สูญเสียความยืดหยุ่น ระยะการเคลื่อนไหว (ระยะปรกติที่ข้อนั้น ๆ สามารถขยับได้) ลดลง น้ำหนักลดลง และเหนื่อยล้าโดยไม่มีสาเหตุ

ด้านการรักษา ปัจจุบันการบำบัดรักษาโรคข้ออักเสบชนิดข้อเสื่อมมีเป้าหมายคือการลดความเจ็บปวด การอักเสบ และเพิ่มสมรรถภาพทางร่างกายเพื่อลดการสูญเสียความแข็งแรงและความ ยืดหยุ่น ซึ่งนอกจากการออกกำลังกาย การควบคุมน้ำหนัก การทำกายภาพบำบัดและวิธีบำบัดอื่น ๆ แล้ว แพทย์อาจสั่งยาให้ผู้ป่วยด้วย เช่น ยาบรรเทาปวด (ซึ่งจะช่วยลดความเจ็บปวดโดยไม่ได้ลดอาการบวมหรืออักเสบ) ยาลดการอักเสบชนิดไม่มีสารสเตียรอยด์ (NSAIDs) เช่นยา COX-2 บางชนิด ซึ่งสามารถบำบัดทั้งความเจ็บปวดและการอักเสบได้

โรคข้ออักเสบรูมาตอยด์ (Rheumatoid Arthritis หรือ RA) โรคข้ออักเสบรูมาตอยด์มักจะเกิดในสตรีและจะแสดงอาการในช่วงอายุ 30 – 50 ปี แม้ว่าสาเหตุที่แน่นอนของโรคนี้จะยัง ไม่เป็นที่ทราบแน่ชัด แต่ก็มีความเชื่อว่าสาเหตุของโรค น่าจะมาจากกลไกที่เกี่ยวกับภูมิต้านทาน

โรคข้ออักเสบรูมาตอยด์เป็นโรคเรื้อรังซึ่งเกิดจากการอักเสบของเยื่อบุข้อ อาจทำให้ข้อเสื่อม ส่งผลให้สูญเสียความสามารถ ในการเคลื่อนไหวและพิการได้ โรคข้ออักเสบรูมาตอยด์ ต่างจากโรคข้ออักเสบชนิดข้อเสื่อม คือ โรคข้ออักเสบรูมาตอยด์เป็นโรคที่เกิดทั่วร่างกายและอาจส่งผลกระทบต่อข้อและอวัยวะต่าง ๆ ในร่างกายได้ ซึ่งโดยทั่วไปแล้วมักเกิดที่มือและข้อมือเป็นบริเวณแรกและจะเกิดซ้ำ ๆ ที่ข้อเดิม

สำหรับการบำบัดรักษา หากทำอย่างจริงจังตั้งแต่เนิ่น ๆ จะช่วยลดการเสื่อมของข้อและลดการสูญเสียสมรรถภาพในการเคลื่อนไหวที่เกิดจากโรคนี้ได้เช่นเดียวกับโรคข้ออักเสบชนิดข้อเสื่อม การบำบัดรักษาโรคข้ออักเสบรูมาตอยด์จะมุ่งลดความเจ็บปวดและการอักเสบ และอาจมุ่งป้องกันไม่ให้เกิดโรคที่เกี่ยวกับภูมิคุ้มกันตัวเองด้วย

เนื่องจากโรคข้ออักเสบรูมาตอยด์เป็นโรคที่เกิดเป็นระบบ และอาจมีอาการหลากหลาย วิธีการรักษาโรคนี้จึงขึ้นอยู่กับสาเหตุของโรคในผู้ป่วยแต่ละคน ในการบำบัดรักษาโรคข้ออักเสบรูมาตอยด์ ผู้ป่วยอาจต้องมีแผนการในการรักษา เช่น การปรับรูปแบบการใช้ชีวิต การรักษาด้วยยาหรือการผ่าตัดในกรณีที่ผู้ป่วยมีการเสื่อมของข้ออย่างรุนแรง โดยวิธีบำบัดรักษาอาจรวมถึงการใช้ยาลดการอักเสบชนิดไม่มีสารสเตียรอยด์ เช่น ยา COX-2 บางชนิด ยาบรรเทาปวด ยาคอร์ติโคสเตียรอยด์ชนิดมีตัวยาต่ำหรือสำหรับรักษาเฉพาะที่เพื่อป้องกันการเสื่อมของข้อ และยาต้านโรครูมาตอยด์ (DMARDs) เพื่อชะลอการเสื่อมของข้อ ทั้งนี้แพทย์จะสั่งยานี้พร้อมกับยาประเภท NSAIDs และ/หรือยาคอร์ติโคสเตียรอยด์ชนิดมีตัวยาต่ำ
2. ความปวดที่เกี่ยวเนื่องกับระบบประสาท (Neuropathic Pain หรือ NeP) 
ความปวดเรื้อรังซึ่งเกี่ยวเนื่องกับความผิดปรกติของระบบประสาทอาจเกิดจากการบาดเจ็บของเส้นประสาท ไม่ว่าจะเป็นระบบประสาทรอบนอกหรือระบบประสาทส่วนกลางก็ตาม

       อาการของความปวดที่ เกี่ยวเนื่องกับระบบประสาท คืออาการเจ็บปวดที่เกิดจากการบาดเจ็บหรือความผิดปรกติของระบบประสาท เช่น มีอาการเจ็บเหมือนโดน “แทง” หรือ “เจ็บเหมือนถูกไฟดูด” ปรกติแล้วอาการจะแย่ลงในตอนกลางคืนและมักจะมีอาการอื่นร่วมด้วย เช่น นอนไม่หลับ ซึมเศร้า หงุดหงิด ไม่มีแรง โดยอาการทั่วไปของความปวดที่เกี่ยวเนื่องกับระบบประสาท ได้แก่ อาการเจ็บปวดผิดปรกติจากการสัมผัส (Allodynia) หมายถึง การเจ็บปวดที่มีสาเหตุจากสิ่งที่โดยปรกติแล้วจะไม่ทำให้เจ็บ เช่น การสัมผัสเบา ๆ, อาการเจ็บปวดจากความรู้สึกไวผิดปรกติ (Hyperesthesia) หมายถึง ความเจ็บปวดที่เกิดจากการตอบสนองต่อการสัมผัสไวผิดปรกติ เช่น การสัมผัสกับผ้าปูที่นอน, อาการเจ็บปวดจากการตอบสนองมากผิดปรกติ (Hyperalgesia) หมายถึง ความเจ็บปวดจากการตอบสนองมากผิดปรกติต่อสิ่งที่ปรกติทำให้เจ็บปวดอยู่แล้ว, อาการเจ็บปวดยืดเยื้อ (Hyperpathy) หมายถึง อาการเจ็บปวดที่ยังยืดเยื้อหลังจากสาเหตุที่ทำให้เกิดอาการได้รับการบำบัดหรือกำจัดไปแล้ว และอาการเจ็บปวดแบบ Paresthesias และ Dysesthesias เป็นความรู้สึกชา เจ็บหรือรู้สึก ผิดปรกติ โดยผู้ป่วยจะให้คำจำกัดความว่า “เจ็บแปลบ” และ “เหมือนโดนเข็มแทง”

โดยปรกติความปวดที่เกี่ยวเนื่องกับประสาทแบ่งได้เป็น 2 ประเภท คือ

          ความเจ็บปวดที่ระบบประสาทรอบนอก (Peripheral NeP) มีสาเหตุจากการ บาดเจ็บหรือผิดปรกติของระบบประสาทรอบนอก ได้แก่

  • การเจ็บปวดที่เกี่ยวเนื่องกับโรคเบาหวาน (Diabetic Peripheral Neuropathy หรือ DPN) ซึ่งเป็นภาวะแทรกซ้อนของโรคเบาหวานที่ส่งผลกระทบต่อเนื้อเยื่อประสาท
  • โรคงูสวัด (Postherpetic Neuralgia หรือ PHN) มีอาการ เจ็บแปลบเรื้อรังหรือเป็น ๆ หาย ๆ บริเวณที่เป็นผื่นงูสวัด
  • อาการปวดหลังที่เกี่ยวข้องกับระบบประสาท อาการปวด ที่เกี่ยวเนื่องกับเส้นประสาทสมองคู่ที่ห้า (Trigeminal Neuralgia) ซึ่งมีอาการเจ็บแปลบบนใบหน้าบริเวณจมูก ตา ริมฝีปาก และหูเป็นครั้งคราว
  • อาการปวดที่เกี่ยวเนื่องกับการกดทับของระบบประสาท ซึ่งรวมถึงเส้นประสาทบริเวณข้อมือซึ่งทำให้มีอาการเจ็บปวดที่มือและข้อมือ
  • อาการเจ็บปวดหลังการตัดขา คือความรู้สึกเจ็บจากบริเวณ ที่ขาถูกตัดออกไป
  • อาการเจ็บปวดที่เกี่ยวข้องกับระบบประสาทรอบนอกอัน สืบเนื่องจากการติดเชื้อ HIV เป็นอาการเจ็บปวดหลากหลายรูปแบบ ที่พบในผู้ป่วยที่ติดเชื้อ HIV โดยผู้ป่วยที่ติดเชื้อ HIV ถึง 50% จะประสบกับอาการเจ็บปวดชนิดนี้ไปตลอด
  • อาการเจ็บปวดที่เกี่ยวกับระบบประสาทอันสืบเนื่องจากโรคมะเร็ง (รวมถึงเนื้องอกหรือการรักษาโดยเคมีบำบัด)
  • อาการเจ็บปวดที่เกี่ยวกับระบบประสาทอันสืบเนื่องจากการ ใช้ยา

          ความเจ็บปวดที่ระบบประสาทส่วนกลาง (Central NeP) มีสาเหตุจากการบาดเจ็บหรือผิดปรกติของระบบประสาทส่วนกลาง (รวมถึงสมอง ก้านสมองและกระดูกสันหลัง) ได้แก่

  • การบาดเจ็บของกระดูกสันหลัง เกิดที่กระดูกสันหลังโดยตรงหรือบริเวณอื่น เช่น การบาดเจ็บของกระดูกและเนื้อเยื่ออ่อน และเส้นเลือดฝอยบริเวณกระดูกสันหลัง
  • โรคปลอกหุ้มเส้นประสาทอักเสบ (Multiple Sclerosis: MS) มีอาการเจ็บปวดบริเวณปลายมือและเท้าหลายแห่ง
  • อาการเจ็บปวดภายหลังจากเส้นโลหิตในสมองแตก หมายถึง อาการเจ็บปวดที่เกี่ยวเนื่องกับประสาทในบริเวณที่ได้รับผลกระทบจากเส้นโลหิตในสมองแตก

สำหรับวิธีการรักษาความปวดที่เกี่ยวเนื่องกับระบบประสาท จากการศึกษาพบว่า แพทย์มักสั่งยาที่ไม่มีการพิสูจน์ว่ามีประสิทธิภาพในการบำบัดความปวดที่เกี่ยวเนื่องกับระบบประสาทแก่ผู้ป่วย ซึ่งยาเหล่านี้รวมถึงยาที่หาซื้อได้ทั่วไปตามร้านขายยาและยาตามใบสั่งแพทย์ นอกจากนี้ยังพบว่าเกือบ 2 ใน 3 ของผู้ป่วยที่มีความปวดที่เกี่ยวเนื่องกับระบบประสาทมักไม่พอใจกับยาที่จำหน่ายตามร้านขายยาทั่วไป และเกือบ 1 ใน 3 ไม่พอใจเลย ซึ่งในปีที่ผ่านมาได้มีความพยายามช่วยเหลือแพทย์ในการพัฒนาการรักษาผู้ป่วยที่มีอาการปวดที่เกี่ยวเนื่องกับระบบประสาท โดยได้มีการเสนอแนวทางการจัดการสำหรับการบำบัดรักษาโรคงูสวัด (PHN) ในการประชุมของสมาคมแพทย์

ผู้เชี่ยวชาญด้านประสาทวิทยานานาชาติ (International European Federation of Neurological Societies หรือ IEFNS) ในเดือนกันยายน พ.ศ. 2548 ยาสำหรับการรักษาขั้นแรกที่แนะนำเนื่องจากให้ผลแน่นอน เช่น กลุ่มยาต้านอาการซึมเศร้า (antidepressant) หรือกลุ่มยากันชัก (anticonvulsant) หรือยาทาพวก Topical Lidocaine นอกจากนี้ยังมีการเสนอแนวทางการรักษาอาการเจ็บปวดอันเกี่ยวเนื่อง กับประสาทแบบ Polyneuropathy ยาสำหรับการรักษาขั้นแรกที่แนะนำ เช่น กลุ่มยาต้านอาการซึมเศร้า (antidepressant) หรือกลุ่มยากันชัก (anticonvulsant) ด้วย

สำหรับผลกระทบ อาการปวดเรื้อรังเป็นปัญหาสุขภาพชนิดหนึ่งซึ่งก่อให้เกิดปัญหาทั้งทางด้านกายและจิตใจ ซึ่งส่งผลต่อคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยอย่างมาก เช่น การสูญเสียการเคลื่อนไหว ทุพพลภาพและความสามารถในการทำงาน รู้สึกโดดเดี่ยว หงุดหงิด โกรธ และซึมเศร้า ไม่อยากรับประทานอาหาร ส่งผลให้ได้รับสารอาหารไม่เพียงพอ เพิ่มโอกาสเสี่ยงในการเป็นโรค มีผลกระทบอย่างรุนแรงต่อทัศนคติ รูปแบบและพฤติกรรมการใช้ชีวิต นอกจากนั้นจากข้อมูลของมูลนิธิความปวดแห่งชาติ (National Pain Foundation) ในประเทศสหรัฐอเมริกา ยังพบว่าความปวดเรื้อรังก่อให้เกิดความสูญเสียโดยรวมประมาณ 1 แสนล้านเหรียญสหรัฐ หรือประมาณ 3.5 ล้านล้านบาทต่อปี ซึ่งความสูญเสียในที่นี้รวมถึง ค่าใช้จ่ายทางการแพทย์ การหยุดงาน และค่าชดเชย สำหรับคนงานด้วย

ด้าน รศ. ดร.จุฑามณี สุทธิสีสังข์ ประธานฝ่ายวิชาการ สมาคมการศึกษาเรื่องความปวดแห่งประเทศไทย ได้ให้ข้อมูลเกี่ยวกับยาที่ใช้ ในการรักษาอาการปวดเรื้อรังว่า นอกเหนือจากการทำกายภาพ การปรับวิถีชีวิต ฯลฯ ยาก็เป็นปัจจัยหนึ่งที่ช่วยให้อาการปวดเรื้อรังดีขึ้น ซึ่งสำหรับยาที่ใช้กันอยู่ในปัจจุบัน แบ่งออกเป็น
1. ยากลุ่ม Opioids เช่น Morphine หรือ Pethidine ยากลุ่มนี้เป็นยาที่มีฤทธิ์แก้ปวดที่รุนแรง ส่วนใหญ่ใช้กับผู้ป่วยที่มีอาการรุนแรง และควรอยู่ในความดูแลของผู้เชี่ยวชาญเนื่องจากมีข้อควรระวังในการใช้พอสมควร
2. ยาแก้ปวด Paracetamol ยากลุ่มนี้ใช้ในกรณีที่มีอาการปวดไม่มาก และเป็นอาการปวดทั่ว ๆ ไป หรือมีอาการบาดเจ็บของเนื้อเยื่อนิด ๆ หน่อย ๆ
3. ยาแก้ปวดสำหรับการปวดที่เกิดจากกระบวนการอักเสบหรือการบาดเจ็บของกล้ามเนื้อ ได้แก่
NSAIDs เช่น Ibuprofen, Diclofenac และ Naproxen ยาในกลุ่มนี้ทุกตัวมีความเสี่ยงในการกัดกระเพาะอาหาร ต้องระวังการใช้โดยเฉพาะผู้ป่วยที่เป็นโรคกระเพาะอาหาร ซึ่งหากใช้ยากลุ่มนี้อาจจะต้องใช้ยาลดกรดชนิดเม็ดรับประทานควบคู่ด้วย นอกจากนั้นยังต้องระวังการใช้ในผู้ป่วยโรคไต ผู้ป่วยที่มีภาวะความดันโลหิตสูงและผู้ป่วยที่เป็นโรคหัวใจล้มเหลว เพราะหากควบคุมอาการไม่ดี การใช้ยากลุ่มนี้ก็อาจจะไปเสริมภาวะดังกล่าวให้รุนแรงขึ้นได้

อย่างไรก็ตามหากผู้ป่วยไม่มีประวัติป่วยเป็นโรคดังกล่าวข้างต้น การใช้ยากลุ่มนี้ในระยะสั้นก็จะช่วยลดอาการปวดได้ดี แต่หากป่วยเป็นโรคดังกล่าวแพทย์ก็อาจหลีกเลี่ยงไปใช้ยากลุ่มอื่น

Coxibs เช่น Celecoxib, Etoricoxib และ Lumiracoxib ยา กลุ่มนี้เป็นยาแก้ปวดและแก้อักเสบ ซึ่งใช้ได้ผลดีมากในการลดการอักเสบ อาการปวดของข้อหรือกระดูก อาการปวดกล้ามเนื้อ หรือแม้แต่แผลบางชนิด

แม้ยากลุ่มนี้จะไม่มีผลข้างเคียงทำให้เกิดแผลในกระเพาะอาหาร แต่ก็มีข้อควรระวังในการใช้กับผู้ป่วยโรคไต ความดันโลหิตสูง และโรคหัวใจล้มเหลว

 4. ยาแก้ปวดสำหรับอาการปวดที่เกิดจากการบาดเจ็บของเส้นประสาท 
ยากลุ่มต้านอาการซึมเศร้า มีฤทธิ์ลดการนำความปวดที่ไขสันหลัง เช่น Amitriptyline และ Nortriptyline ซึ่งอาจจะมีผลข้างเคียงทำให้ปากแห้ง คอแห้ง และในผู้ป่วยต่อมลูกหมากโตก็ควรระวังในการใช้ เนื่องจากยาทำให้ปัสสาวะลำบากขึ้น
ยากลุ่ม Gabapentinoids มีฤทธิ์ลดการหลั่งสารสื่อสมอง ที่เกี่ยวข้องกับความปวด เช่น Gabapentin และ Pregabalin ซึ่งออกฤทธิ์ลดอาการปวดที่เกิดจากการบาดเจ็บของเส้นประสาทได้ดี

   5. ยากลุ่มอื่น ๆ เช่น Tramadol, Valproate และ Thizanidine 

ทั้งนี้ ยาที่ใช้ในการบำบัดความปวดแต่ละกลุ่มล้วนมีข้อดีและข้อจำกัดต่างกัน และการใช้ก็ต้องขึ้นอยู่กับความเหมาะสมกับผู้ป่วยแต่ละราย รศ. ดร.จุฑามณี กล่าวสรุป

ที่มา: http://www.medicthai.com/admin/news_cpe_detail.php?id=252